Nederlander doet vaker boodschappen over de grens
Bijna 1 op de 2 Nederlanders doet wel eens boodschappen over de grens, in België of Duitsland. Zij spenderen er 2,7% van hun boodschappen, een groei van 20%.
De tijdelijke verstoring van de online dienstverlening van Albert Heijn heeft in oktober direct effect gehad op de Nederlandse supermarktmarkt. Uit aankoopdata van Hiiper blijkt dat andere supermarktformules een deel van de weggevallen omzet overnamen. Een week later was het herstel bij Albert Heijn al zichtbaar, maar waren de marktverhoudingen nog niet volledig genormaliseerd.
Het cybersecurity-incident bij Albert Heijn had niet alleen gevolgen voor de supermarktketen zelf. Ook bij andere supermarktformules waren de effecten vrijwel direct terug te zien. In week 42, de week waarin het incident speelde, daalde het marktaandeel van Albert Heijn met ongeveer een kwart ten opzichte van de gebruikelijke situatie.
Een groot deel van de weggevallen omzet kwam terecht bij andere supermarktformules. Vooral Jumbo, Plus en Lidl wisten in absolute zin marktaandeel te winnen. Ook Picnic viel op: wanneer we kijken naar de relatieve groei, behoorde de online supermarkt tot de grootste winnaars. Daarnaast profiteerde Vomar, mede door de overlap in verzorgingsgebieden met Albert Heijn.
Niet alle weggevallen omzet werd opgevangen
Opvallend was dat de verschuiving niet één-op-één plaatsvond. Het overgrote deel van de omzetverschuiving ging naar fysieke supermarkten. Online spelers wisten slechts een relatief klein deel van de weggevallen online omzet van Albert Heijn op te vangen.
Daarnaast bleken AH-klanten niet allemaal hun volledige boodschappen bij een andere supermarkt te gaan doen. Een deel stelde aankopen uit en gaf in die week minder uit. Daardoor daalde ook de totale omvang van de supermarktmarkt: de markt als geheel was kleiner dan op basis van de gebruikelijke ontwikkeling verwacht mocht worden.
Dat betekent dat de marktaandeelwinst van andere formules groter was dan hun daadwerkelijke omzetgroei. Een belangrijk onderscheid bij het interpreteren van de cijfers.
Week 43: herstel bij Albert Heijn, Picnic blijft groeien
In de week na het incident waren de eerste tekenen van herstel zichtbaar. Albert Heijn was nog niet terug op het oude niveau, maar zette in absolute zin een flinke stap omhoog. Tegelijkertijd leverden vrijwel alle andere supermarktformules weer een deel van hun eerder gewonnen marktaandeel in.
Eén opvallende uitzondering was Picnic. De online supermarkt wist in week 43 juist verder te groeien, zowel in absoluut als relatief marktaandeel. Een mogelijke verklaring is dat consumenten door de onzekerheid rondom de online dienstverlening van Albert Heijn tijdelijk bij een andere aanbieder zijn gaan bestellen. Of deze klanten ook op langere termijn bij Picnic blijven, moet de komende periode uitwijzen.
Hoe tijdelijk zijn deze verschuivingen?
De ontwikkeling laat zien hoe snel een onverwachte gebeurtenis kan doorwerken in marktverhoudingen en consumentengedrag. Een tijdelijke verstoring bij één grote speler kan direct kansen creëren voor concurrenten, maar dat betekent niet automatisch dat deze verschuivingen blijvend zijn. Vooral de komende periode wordt interessant. Keert de uitgestelde omzet alsnog terug naar Albert Heijn en hoe snel herstellen de onderlinge marktverhoudingen? Met actuele aankoopdata volgt Hiiper deze ontwikkelingen op de voet.
Bron: Hiiper-aankoopdata, brede Nederlandse foodmarkt. De marktaandelen van week 42 en week 43 zijn vergeleken met periode 10 van 2026.
